De Mix: Missie

11 december 2016 t/m 26 maart 2017

Het Nederlandse Fotomuseum en Rafaël Philippen presenteren in samenwerking met vier Nederlandse musea in 2016 en 2017 het project De Mix. De Mix is een serie van foto-opdrachten en tentoonstellingen, waarin een hedendaagse Nederlandse fotograaf zich laat inspireren door het werk van een historische Nederlandse fotograaf, van wie de archieven in de collectie van het Nederlands Fotomuseum zijn opgenomen.

Van 11 december 2016 tot en met 26 maart 2017 zal de tweede editie van De Mix getoond worden in de fotogalerij van het museum. Deze aflevering heeft als thema Missie. Hiervoor presenteert Andrea Stultiens (1974) nieuw werk geïnspireerd op het oeuvre van antropoloog en amateurfotograaf, Paul Julien (1901-2001).

Het onderwerp van de katholieke missie is ook het hoofdthema in de films van de Sociëteit van de Afrikaanse Missie (SMA), in beheer van het Limburgs Museum. Door filmvertoningen te verbinden aan de tentoonstelling De Mix: Missie, kan een historische en voor Limburg relevante context worden geschetst van de wereld waarin Paul Julien rondreisde.

De tentoonstelling toont nieuwe afdrukken van gedigitaliseerde negatieven van Paul Julien uit de collectie van het Nederlands Fotomuseum. Daarnaast is door Stultiens vervaardigd materiaal te zien dat inzicht geeft in de wijze waarop Juliens foto's tot leven kunnen komen. In de expositie wordt de focus gelegd op Liberia (in west Afrika) en Sudan (in oost Afrika), waar Julien in respectievelijk 1932 en in 1934 en 1947 was.

Missiemuseum Steyl

Parallel aan De Mix: Missie, toont het Missiemuseum in Steyl heel bijzondere foto's die Limburgse missionarissen maakten in missiegebied Togo in de jaren 1894 tot 1917. Op 26 augustus 1892 gingen de eerste vijf missionarissen van Steyl in Togo aan land. De eerste bewoning was een uit Steyl meegenomen ‘Tropenhuis’ door broeder Johannes Hopfer ontworpen en uitgevoerd. Het werd op het strand bij Lome opgebouwd. Het thuisfront in Steyl had behoefte aan beeldmateriaal voor artikelen over Togo in de tijdschriften van de missionarissen. In 1894 ging broeder Jacobus met camera naar Togo, in 1896 broeder Damasus en in 1903 pater Bergmeier. Zij fotografeerden het dagelijks leven in Togo.

De glasnegatieven vonden hun weg van Togo naar de drukkerij in Steyl. Nu bevinden ze zich in Rome. Van de drie genoemde fotografen zijn fotoboeken aanwezig in het Missiemuseum Steyl. Uit deze boeken zijn een zestigtal foto’s gescand voor deze tentoonstelling.

De Mix –Missie wordt mede mogelijk gemaakt door steun van het Mondriaan Fonds www.demixfotoprojecten.nl.

Vandaag zijn wij geopend van 11:00 tot 17:00.

Koop je kaartjes online met korting
Over Paul Julien

Als gepromoveerd scheikundige maakte dr. Paul Julien tussen 1926 en 1962 zo’n dertig expedities naar verschillende delen van Afrika. Hij deed serologisch bloedonderzoek onder geïsoleerde bevolkingsgroepen, dat moest leiden tot kennis over de verspreiding van de mensheid over het Afrikaanse continent. Dit onderzoek had niet het gewenste resultaat, maar de documentatie van zijn reizen resulteerde in veel media-aandacht in Nederland, lezingen en vier boeken, waaronder drie bestsellers. Juliens reizen leidden tot omvangrijke foto- en filmreportages, die zoals hijzelf beweerde, in dienst stonden van de wetenschap. De visuele nalatenschap van Julien bevindt zich in het Nederlands Fotomuseum en Filminstituut EYE.

Zijn expedities voerden tot diep in de binnenlanden van Afrikaanse landen. Hij maakte daar, als praktiserend katholiek, veelvuldig gebruik van faciliteiten en kennis van missionarissen van, onder andere, de Sociëteit van de Afrikaanse Missie (SMA), die in Limburg een vestiging had in Cadier en Keer.

In 1932, tijdens zijn eerste grote expeditie, reisde Paul Julien door Liberia. Het land heeft intense perioden van burgeroorlog doorgemaakt die de infrastructuur ernstig aantastten. Toen Andrea Stultiens het fotowerk van Julien ter plaatse liet zien, kwam ze in aanraking met de traditie van verhalenvertellers die door hun vertellingen een schakel vormen met het verleden. Hoewel deze traditie heeft geleden onder de burgeroorlogen, is ze er nog steeds. In Liberia werkte Stultiens samen met verteller Tony Kerdoe. Kerdoe hielp haar om Juliens observaties letterlijk van een ander perspectief te voorzien. Op die wijze krijgen de op zichzelf waardevolle beelden van Julien een diepere betekenis in een cultuur waarvan ze slechts fragmenten laten zien. Andrea Stultiens hanteert deze werkwijze van gedegen veldonderzoek om het publiek een meer genuanceerde beeldvorming over het grote en diverse Afrikaanse continent te presenteren.