Neanderthalers

Meer leren en ontdekken over de neanderthalers? Op deze pagina verzamelen we allerlei doe- en denkactiviteiten over dit thema.

De neanderthaler (of eigenlijk de homo neanderthalensis) is een uitgestorven menssoort uit de prehistorie. We weten dat neanderthalers 250.000 jaar geleden voor het eerst in Limburg zijn geweest. Bij Maastricht zijn sporen gevonden van een klein groepje dat daar een paar dagen gekampeerd heeft. Er zijn sporen gevonden van vuur en van vuursteen om werktuigen van te maken. Ook is er een groot vuurstenen mes gevonden dat is gebruikt om een dode jonge neushoorn mee open te snijden.

Refit, vervaardigd van aan elkaar gepaste vuurstenen afslagen (Maastricht, 250.000 v. Chr.)

In de 200.000 jaar daarna zou deze menssoort zich steeds beter aanpassen aan het klimaat in Europa; de warme zomers en koude winters. Ze werden gespierder en korter en breder gebouwd om zo warmte beter vast te kunnen houden. Ongeveer 35.000 jaar geleden verdween de neanderthaler langzaam en kwam er een modernere mens, de homo sapiens. Hierover leer je later meer!

Help je kleuren?
In de prehistorie leefden mammoeten. Misschien komt het dier je wel bekend voor uit de film Ice Age! Een mammoet leek een beetje op een olifant en was wel zo'n vier meter hoog. Een mammoet was daarnaast flink behaard en had, net zoals een olifant, grote slagtanden. Inmiddels leven er geen mammoeten meer. Dat komt deels door de verandering van het klimaat. Hierdoor was er steeds minder te eten voor de dieren. 

Neanderthalers jaagden op de dieren voor het vlees en voor de vacht, want daar konden ze kleding en hutten van maken. Van de botten maakten zij wapens. Kleur jij deze kleurplaat van een mammoet met een jagende neanderthaler in?

Maak je eigen buideltasje
Wil je, net zoals de neanderthalers, met een leren buideltasje rondlopen, waar je je kostbare spulletjes in kunt opbergen? Dan hebben we goed nieuws voor je! Via deze link leer je namelijk stap voor stap hoe je je eigen buideltasje kunt maken. Vraag je vader of moeder eventueel om hulp bij stap 2.

Puzzelen maar!
Weet jij de juiste woorden bij de beschrijvingen te vinden en deze kruiswoordpuzzel op te lossen? Alle woorden hebben te maken met de neanderthalers. Succes!

Welk bot hoort bij welk dier?
Neanderthalers waren goede jagers van groot wild en aten veel vlees. Als het warm genoeg was, kwamen ze in het voorjaar en de zomer Limburg bezoeken. Ze jaagden hier op de graseters van de toendrasteppe: wolharige neushoorns, bizons, mammoeten, rendieren, paarden en ezels. Van deze en andere dieren worden nu nog resten gevonden.

In het Limburgs Museum kun je enkele van deze resten, zoals botten en tanden, bekijken. Verbind in deze dierenpuzzel deze gevonden botten en tanden met het dier waarvan deze resten afkomstig zijn!

Kruip in de huid van een neanderthaler
Ken je de challenge 'Tussen Kunst & Quarantaine' al? Daarin word je uitgedaagd om een object uit een museum zo goed mogelijk na te maken met behulp van een paar spullen in huis. Wil je ook meedoen aan deze superleuke challenge? Ga via deze link in de collectie van het Limburgs Museum op zoek naar een object dat je leuk lijkt om na te bootsen! Bibi, conservator archeologie van het museum, ging je al voor en maakte een vuistbijl van circa 100.000-40.000 jaar geleden na, gevonden in Ospel. Een vuistbijl werd in de prehistorie gebruikt voor hakken, snijden en schrapen. Ze zijn verspreid over heel Limburg gevonden. We zijn benieuwd naar jouw creatie!

Via onze sociale media kanalen plaatsen we regelmatig nieuwe inzendingen. Volg @LimburgsMuseum (FacebookInstagram en Twitter) om alle creatieve imitaties te bekijken.

Fikkie stoken op z'n neanderthaals
Uit onderzoek weten we dat neanderthalers naast vlees ook planten aten en deze al echt kookten. Om eten te kunnen koken, heb je natuurlijk vuur nodig. De archeoloog Andrew Sorensen onderzocht in Leiden de manier waarop de neanderhalers vuur maakten. Wil je dit ook graag uitproberen onder begeleiding van je vader of moeder? Ontdek dan hier hoe dit moet!